GIỚI THIỆU SÁCH MỚI _GIÁO DỤC THEO GƯƠNG DON BOSCO

0
35

GIÁO DỤC THEO GƯƠNG DON BOSCO

Nguyên tác: Educhiamo come Don Bosco. Tác giả : Lm. CARLÔ AMBRÔGIÔ SDB. Người dịch : Lm. GB. NGUYỄN VĂN THÊM, SDB. Nhân dịp Kỷ niệm 100 Năm Don Bosco Qua đời (1888-1988)


 

LỜI GIỚI THIỆU

Các bạn trẻ, những nhà giáo dục tương lai thân mến.

Thế giới nói nhiều về năm 2000. Vào năm 2000, các bạn sẽ là ai, làm gì, ở đâu? Ngay chính các bạn cũng không nắm vững được câu trả lời. Có điều chắc chắn là các bạn sẽ bước vào Tình yêu. Tình yêu sẽ đưa các bạn đến Hồng Ân cao cả: được làm cha, làm mẹ và có những người con giống hình ảnh Thiên Chúa. Các bạn được mời gọi thông hiệp vào mầu nhiệm Tạo dựng của Thiên Chúa qua bí tích Hôn nhân, và như thế các bạn trở thành người cha, người mẹ, những nhà giáo dục đầu tiên và chính yếu của con cái mình.

Thánh Gioan Bosco nói: “Nơi mỗi đứa trẻ, con cái các bạn, đều có một vị thánh đang ngủ quên, các bạn phải biết làm sao để đánh thức vị thánh đó dậy”.

Bạn trẻ thân mến,

Hoa trái của tình yêu, hạnh phúc của cha mẹ đó chính là con cái. Làm sao để biết đánh thức vị thánh đang ngủ quên trong các con cái các bạn: đó là tất cả ý nghĩa, mục tiêu, cứu cánh của khoa sư phạm hay nghệ thuật giáo dục vậy.

Tôi xin giới thiệu với các bạn trẻ một số mẩu chuyện ngắn mang tính giáo dục theo phương pháp của Cha Thánh Gioan Bosco, là Cha, Thầy, Bạn của giới trẻ và cũng là Bổn mạng của các bậc cha mẹ, những nhà giáo dục chính yếu và tiên khởi.

Những bài này do Cha Carlô Ambrôgiô viết nhân dịp Kỷ niệm 100 năm Thánh Gioan Bosco qua đời (1888-1988), đã được đăng trên Nguyệt san Salêdiêng trên khắp thế giới dưới tựa đề: GIÁO DỤC THEO GƯƠNG DON BOSCO.

Tôi mong ước những bài này sẽ góp phần giúp các bạn trẻ, cách riêng các cha mẹ trẻ, hoàn thành tốt đẹp nhiệm vụ cao quý nhưng vô cùng khó khăn, là giáo dục con cái mình.

Nguyện xin Chúa, nhờ lời chuyển cầu của Mẹ Maria Phù Hộ các giáo hữu và Thánh Gioan Bosco, ban cho các bạn trẻ và các bậc cha mẹ nhiều ơn lành hồn xác.

Lm. P.M. Nguyễn-Văn-Đệ SDB

Giám Tỉnh Dòng Salêdiêng Don Bosco Việt-Nam

THAY LỜI TỰA

“BÍ QUYẾT CỦA DON BOSCO”

Ngày 31-1-1961, Đức Hồng Y Montini, sau này là Giáo Hoàng Phaolô VI, đã nói với các học sinh Trường Salêdiêng ở Milanô:

“… Các con có hiểu nghĩa hai chữ “giáo dục” không? Theo nguyên ngữ, và theo nghĩa thực của nó, “giáo dục” là “educere” nghĩa là “lôi ra”. Cha Bosco đã trở nên “THẦY GIÁO”, tức một “NGHỆ SĨ” biết lôi ra những điều các con có trong lòng, mà có lẽ chính các con cũng không biết, lôi ra những đức tính cao cả, những năng lực còn đang nằm ngủ, những khả năng ẩn tàng, năng lực đang tiềm ẩn trong lòng các con. Các con là những hạt giống có thể mọc thành cây, trổ hoa, kết trái, làm nên một cuộc sống hoàn hảo.

Don Bosco đã giáo dục các học sinh nên người. Ngài giáo dục các công nhân, những người thợ trẻ, các nhà chuyên môn, các học sinh thành những con người đầy đủ đức tính tự nhiên, cương nghị và can trường, mạnh mẽ và bền bỉ. Ngài đã giáo dục họ thành người, nhưng không phải theo kiểu giáo dục đời, vốn không biết đến bí mật thâm sâu của tâm hồn con người. Có thể nói rằng Ngài đã giáo dục họ thành người theo mẫu gương Chúa Giêsu: với hai giá trị, hai khuôn mặt, hay đúng hơn, hai bản tính. Ngài đã giáo dục thành người và thành kitô hữu, giáo dục thành người trần thế và người thần linh, giáo dục thành người của đất và người của trời, thành con người toàn vẹn.

Chính bí quyết và nghệ thuật này của Don Bosco đã khiến Ngài phấn khởi. Và các thanh thiếu niên đã làm cho Ngài nên điên dại vì say mê và sẵn sàng chấp nhận mọi hy sinh vì công cuộc vĩ đại vô song: công cuộc giáo dục những con người bé nhỏ thành những kiệt tác hoàn hảo, thành những tạo vật như Thiên Chúa muốn: con của đất và con của trời”.

Lời kinh của người tông đồ giới trẻ

Lạy Cha, vâng theo tiếng của Thần Khí Cha, chúng con muốn được nên dấu chỉ và người mang Tình Yêu Cha đến cho các thanh thiếu niên, đặc biệt những em nghèo khổ hơn.

Xin Cha làm cho con tim của mỗi người chúng con phong phú Tình yêu dịu dàng ấy, và giúp chúng con biết khám phá ra Đức Giêsu hiện diện nơi thanh thiếu niên, để chúng con có thể sẵn sàng cống hiến cho chúng thời giờ, tài năng, sức lực và cả cuộc sống chúng con. Xin cho chúng con đừng bao giờ quên lãng sứ mạng được trao cho chúng con, nhưng biết giữ mình lạc quan, đầy lòng tín thác vào Cha để chúng con biết chấp nhận những gì là tốt đẹp, đặc biệt những gì làm thanh thiếu niên vui thích để khi loan báo Tin Mừng Đức Giêsu, chúng con được trở nên những người đem niềm vui và có khả năng giáo dục thanh thiếu niên đạt tới sự thánh thiện xây trên niềm vui Kitô giáo.

Xin Cha ban cho chúng con, đang khi chu toàn sứ mạng này vì Vinh Danh Chúa, được tìm thấy con đường nên thánh chắc chắn của mình. Nhờ Đức Kitô, Chúa chúng con. Amen.

GIÁO DỤC LÀ CÔNG CUỘC CỦA TÌNH YÊU

CHÚNG TA CÓ THỰC SỰ YÊU THƯƠNG TRẺ EM KHÔNG ?

Hồi đó, ở Ancôna, bao nhiêu người chết vì dịch tả, nhiều trẻ em mất cả cha lẫn mẹ.

Đầu tháng 8 năm 1866, sáu em bụi đời được đưa tới Nguyện xá[1] Tôrinô. Nhưng Don Bosco đi vắng hôm sau mới về. Khi Don Bosco về, chúng nhìn thấy Ngài, nhưng không bỏ mũ chào Ngài. Với nụ cười trìu mến, thánh nhân đặt tay trên đầu chúng và hỏi:

– Các con có khỏe không?

– Không!

– Ủa, tại sao thế, các con?

– Vì bị đàn áp. Chúng con muốn về nhà!

– Bị đàn áp!? Nhưng như thế nào?

– Ở đây không có gì ăn hết. Cái người ta cho ăn thật là tồi…

– Nhưng cháo các con ăn, các học sinh khác cũng ăn, các bề trên[2] cũng dùng và chính cha cũng dùng…

– Cha thích món cháo ấy thì tùy cha, còn chúng con thì…

Khó chịu trước những câu trả lời thô lỗ ấy, nhưng nét mặt Don Bosco không tỏ ra mất bình tĩnh. Ngài bình thản quay sang các trẻ khác đang vây quanh Ngài rất đông.

Còn sáu em kia, sau khi rút được nỗi uất ức, đã nhún vai bỏ đi và rút vào một góc sân.

Sử liệu ghi lại cách thức Don Bosco cảm hóa thanh thiếu niên: “Nhiều lần tôi nhìn thấy những cảnh tượng thật lộn xộn. Nhưng Don Bosco đã thành công trong việc uốn nắn dần dần những con vật hung dữ, luôn miệng chửi thề ấy, thành những con chiên hiền lành, đồng thời làm nổi bật bản chất tốt vốn có nơi tâm hồn mỗi em. Don Bosco không nôn nóng, không xua đuổi. Với lòng nhân từ, Ngài trấn an các tâm hồn. Ngài khám phá, khơi lên cái tốt nơi mỗi em và dẫn đưa tới “Thiên Chúa”. Ngài cũng làm như thế với sáu em kia. Ngài gặp riêng từng em. Với lời lẽ dịu dàng Ngài đã chinh phục được tâm hồn chúng và làm cho chúng cảm thấy chúng được yêu mến. Rồi, Ngài dịu dàng dẫn chúng tới nhà thờ, giải tội cho chúng. Những em ấy đã được hoán cải.

Đây là một bản xét mình. Có một bản năng tự nhiên liên kết chúng ta với con cái; nhưng tình yêu đích thực còn là cái gì cao hơn bản năng. Ta hãy thử xét xem:

* Có phải ta yêu con cái như người ta yêu búp-bê hay yêu đồ chơi? Ta yêu chúng chỉ vì thích ôm hôn hay vuốt ve chúng? Nếu vậy, thật là một lòng yêu mến nghèo nàn. Mỗi đứa trẻ còn là con của Thiên Chúa mà Đức Kitô đã hiến mạng sống trên thập giá cho nó.

* Hay ta yêu mến chúng vì chúng nhân đức, vì chúng xinh đẹp, lễ phép và thông minh? Yêu mến như vậy thì cũng quá tầm thường, dễ đi đến chỗ thiên vị.

* Hay ta yêu mến chúng vì chúng thuộc về ta và ta muốn đào tạo chúng theo sở thích của ta? Nếu thế, ta sẽ thất vọng, vì chúng sẽ sớm tỏ ra độc lập và thoát khỏi ảnh hưởng của ta.

* Hay ta chỉ yêu mến chúng khi thành công trong việc dạy cho chúng biết cách xử sự vừa lòng ta? Đây cũng là một lòng yêu mến thuần nhân loại. Đức Hồng Y Mercier nói: “Hỡi các bậc làm cha mẹ, đừng chiếm chỗ của Thiên Chúa”.

Lòng yêu mến đích thật phải dẫn đến Thiên Chúa. Định nghĩa đúng đắn nhất về Thiên Chúa chính là định nghĩa của thánh Gioan: “Thiên Chúa là Tình Yêu”. Bí quyết giáo dục của Don Bosco chính là: “Dùng lòng tốt mà xoa dịu các tâm hồn, khám phá ra cái tốt nơi mỗi em, làm cho nó tỏa sáng và dẫn chúng đến với Thiên Chúa”.

“Trẻ phải được yêu, nhưng không chỉ có thế, mà chúng còn phải nhận ra chúng được yêu… Các bề trên phải yêu thích những gì thanh thiếu niên yêu thích, rồi chúng sẽ thích những gì bề trên thích. Có như thế bề trên mới nhẹ bớt gánh nặng… Ai muốn được yêu, cần phải tỏ ra mình yêu. Ai được yêu mến, sẽ được mọi sự, nhất là nơi thanh thiếu niên. Tín nhiệm là dòng điện lưu hành giữa thanh thiếu niên và bề trên. Thanh thiếu niên sẽ cởi mở, giãi bày những ưu tư, lầm lỗi của mình. Chính nhờ có tình yêu đó mà bề trên chịu đựng mọi lao nhọc, nhàm chán, vô ơn, quấy phá, thiếu sót, cẩu thả của thanh thiếu niên” (Don Bosco).

[1] Nơi Don Bosco tụ tập thanh thiếu niên lại để giáo dục chúng.

[2] Những người cộng tác với Don Bosco trong việc giáo dục thanh thiếu niên.
(còn nữa)

Nguyễn Văn Thêm, SDB

BÌNH LUẬN

Xin đưa lời bình luận của bạn vào!
Xin nhập tên của bạn vào đây